Trẻ em dắt tay cầu thủ ra sân — tiếng Anh gọi là player escort, ở Anh hay gọi là "mascot" — là phong tục mỗi cầu thủ bước ra sân cùng một em nhỏ trước giờ bóng lăn, rồi đứng cạnh nhau khi hai đội xếp hàng nghe quốc ca hoặc nhạc giải. Phong tục này phổ biến ở các giải lớn thế giới từ những năm 1990–2000 và nay quen thuộc cả ở Việt Nam. Các em thường được chọn qua câu lạc bộ, nhà tài trợ, trường học hoặc học viện bóng đá, mỗi chương trình có cách chọn và độ tuổi riêng.
Phong tục này từ đâu ra
Không có một mốc khởi đầu duy nhất được ghi nhận rõ ràng. Từ lâu, các câu lạc bộ ở Anh đã có truyền thống chọn một em nhỏ làm "mascot" của trận — mặc áo đội, ra sân cùng đội trưởng, có khi tham gia tung đồng xu chọn sân. Dần dần, thay vì một em, mỗi cầu thủ ra sân cùng một em.
Tới khoảng cuối những năm 1990 và đầu những năm 2000, hình ảnh hai hàng cầu thủ, mỗi người nắm tay một em nhỏ, bước ra từ đường hầm đã trở thành quen thuộc ở các giải lớn như World Cup, Euro và các giải vô địch quốc gia hàng đầu châu Âu. Nhiều chương trình ở các giải lớn gắn với nhà tài trợ, chọn trẻ em từ nhiều nước qua các cuộc thi hay chương trình cộng đồng.
Ý nghĩa thường được nhắc tới khi nói về phong tục này: nhắc các cầu thủ rằng trẻ em đang nhìn họ như tấm gương, đưa thông điệp về tinh thần thể thao và quyền trẻ em vào khoảnh khắc trang trọng nhất của trận đấu, và cho những người hâm mộ nhỏ tuổi một trải nghiệm không thể quên.
Ở Việt Nam
Ở các trận đội tuyển quốc gia trên Sân vận động Quốc gia Mỹ Đình (Hà Nội) và nhiều trận V-League, hình ảnh các em nhỏ dắt tay cầu thủ ra sân đã rất quen thuộc. Các em thường đến từ:
- Học viện, trung tâm bóng đá trẻ của câu lạc bộ.
- Trường học, câu lạc bộ thiếu nhi phối hợp với ban tổ chức.
- Chương trình của nhà tài trợ trận đấu hoặc giải đấu.
- Con em hội viên hội cổ động viên, trong một số chương trình.
Cách đăng ký, điều kiện, độ tuổi, chi phí (nếu có) thay đổi theo từng câu lạc bộ, từng giải, từng mùa. Nếu con bạn muốn tham gia, cách chắc chắn nhất là theo dõi thông báo trên trang chính thức của câu lạc bộ, của VFF, hoặc hỏi trực tiếp trung tâm bóng đá trẻ con đang tập. Cẩn thận với những lời mời "trả phí để con được dắt tay cầu thủ" từ nguồn không rõ ràng.
Một buổi dắt tay cầu thủ diễn ra thế nào
Trình tự có thể khác nhau, nhưng thường gồm các bước:
- Tập trung sớm: các em và phụ huynh có mặt ở điểm hẹn từ khá lâu trước giờ bóng lăn.
- Nhận trang phục: áo, quần, tất đồng bộ do ban tổ chức chuẩn bị.
- Tập dượt: nhân viên hướng dẫn cách xếp hàng, cách đi, đứng ở đâu khi chào cờ, khi nào buông tay.
- Chờ trong đường hầm: các em đứng thành hàng, có khi khá lâu. Đây thường là lúc các em vừa háo hức vừa hồi hộp nhất.
- Ra sân: mỗi em nắm tay một cầu thủ, bước ra theo hiệu lệnh.
- Đứng cùng đội: trong lúc nghe quốc ca hoặc nhạc giải, các em đứng phía trước cầu thủ.
- Rời sân: theo nhân viên đi ra, thường trước khi chụp ảnh đội hoặc ngay sau.
- Về khán đài cùng phụ huynh, nếu chương trình có vé cho gia đình.
Cả quá trình trên sân chỉ vài phút. Nhưng với nhiều em, đó là vài phút nhớ cả đời.
Chuẩn bị cho con trước ngày đi
Chuẩn bị tinh thần
Kể cho con nghe trước mọi thứ: sẽ có rất nhiều người, rất ồn, ánh đèn sáng, phải chờ lâu, cầu thủ có thể không nói chuyện nhiều vì họ đang tập trung cho trận đấu. Nếu con biết trước, con sẽ không bất ngờ hay thất vọng.
Nói với con rằng hồi hộp là bình thường. Nhiều cầu thủ lớn kể rằng họ cũng run trước khi ra sân.
Chuẩn bị thể chất
- Cho con ăn đủ, đi vệ sinh trước khi tập trung. Trong đường hầm không thể bỏ hàng đi đâu.
- Nếu trời lạnh, hỏi ban tổ chức có cho mặc thêm áo giữ ấm bên trong lúc chờ không — đồng phục thường là áo cộc tay.
- Nếu trời nóng, cho con uống nước đều trước giờ ra sân.
- Con có bệnh lý cần lưu ý (hen, dị ứng, động kinh…), báo ban tổ chức trước.
Những điều con có thể gặp
| Tình huống | Bạn nói với con trước |
|---|---|
| Cầu thủ không phải người con thích nhất | Ai cũng là cầu thủ của đội; ban tổ chức xếp, không ai được chọn |
| Cầu thủ ít nói, mặt nghiêm | Anh ấy đang tập trung chuẩn bị thi đấu, không phải không thích con |
| Chờ lâu trong đường hầm | Chờ là một phần của buổi lễ; đứng yên trong hàng |
| Đèn sáng, tiếng hò reo rất to | Con cứ nhìn về phía trước, đi theo anh cầu thủ |
| Con không được chụp ảnh với cầu thủ | Trước trận cầu thủ không có thời gian; bố mẹ sẽ chụp con từ khán đài |
Điều quan trọng: buổi dắt tay cầu thủ là để con vui. Đừng biến nó thành cơ hội để "xin chữ ký bằng được", "chụp ảnh bằng được". Con sẽ nhớ cảm giác bước ra sân, không nhớ bức ảnh.
Vì sao cầu thủ cũng coi trọng khoảnh khắc này
Nhiều cầu thủ chuyên nghiệp từng là những em bé đứng trên khán đài, và một số từng chính là em bé dắt tay cầu thủ ra sân. Khoảnh khắc nắm tay một em nhỏ trước trận nhắc họ rằng có những đôi mắt đang nhìn mình và học theo. Bạn có thể thấy những cầu thủ cúi xuống nói nhỏ vài câu với em, chỉnh lại áo cho em, hay vỗ vai em trước khi buông tay — những cử chỉ nhỏ mà ống kính truyền hình hiếm khi bắt được.
Từng có những lúc báo chí và người hâm mộ lên tiếng khi thấy các em mặc áo mỏng đứng trong trời rét hay bị đối xử thiếu ân cần. Những góp ý ấy góp phần làm các chương trình chú ý hơn tới sự thoải mái của trẻ.
Không được chọn thì sao
Số suất dắt tay mỗi trận có hạn. Nếu con không được chọn, hãy nói với con rằng đó không phải vì con kém ai — chỉ là số chỗ có hạn. Vẫn còn nhiều cách để con trải nghiệm sân bóng: đi xem trận cùng gia đình, xem đội tập mở cửa nếu câu lạc bộ có tổ chức, gặp linh vật của đội, tham gia ngày hội gia đình. Không đứa trẻ nào cần được chọn mới được làm cổ động viên.
Câu hỏi thường gặp
Trẻ em dắt tay cầu thủ ra sân gọi là gì?
Tiếng Anh gọi là player escort, ở Anh hay gọi là mascot. Đó là phong tục mỗi cầu thủ bước ra sân cùng một em nhỏ trước giờ bóng lăn, phổ biến ở các giải lớn thế giới và nhiều trận đấu ở Việt Nam.
Vì sao cầu thủ dắt tay trẻ em ra sân?
Ý nghĩa thường được nhắc tới là nhắc cầu thủ về vai trò tấm gương với trẻ em, đưa thông điệp tinh thần thể thao và quyền trẻ em vào khoảnh khắc trang trọng của trận đấu, và cho người hâm mộ nhỏ tuổi một trải nghiệm đáng nhớ.
Làm sao để con được dắt tay cầu thủ ra sân?
Các em thường được chọn qua học viện bóng đá trẻ, trường học, nhà tài trợ hoặc hội cổ động viên. Cách đăng ký và độ tuổi khác nhau theo từng chương trình; hãy theo dõi trang chính thức của câu lạc bộ, VFF hoặc hỏi trung tâm bóng đá con đang tập.
Trẻ dắt tay cầu thủ cần chuẩn bị gì?
Ăn đủ, đi vệ sinh trước giờ tập trung, uống nước nếu trời nóng, báo ban tổ chức nếu có bệnh lý. Quan trọng nhất là kể trước cho con về sự ồn ào, ánh đèn và việc phải chờ lâu trong đường hầm.
Trẻ em dắt tay cầu thủ có được chọn cầu thủ không?
Thường là không, ban tổ chức xếp ngẫu nhiên hoặc theo thứ tự hàng. Nên nói trước với con để con không thất vọng nếu không đi cùng cầu thủ mình thích nhất.
